ŠTA JE NAMA UTORAK

Utorak je drugi dan u hefti, koji se nalazi između ponedjeljka i srijede. Ime potiče od praslavenske riječi въторъ, vtori što doslovno znači drugi.

Utorak je obično dan za izbore u Sjedinjenim Državama. Federalni izbori se održavaju u utorak poslije prvog ponedjeljka u novembru; ovaj datum je potiče iz zakona iz 1845. za predsjedničke izbore, a proširen je na izbore za Kongres 1875. godine i na Senat 1914. godine.

Utorak je najraniji dan sedmice koji je bio praktičan za anketiranja u ranom 19. stoljeću: građani su možda morali putovati cijeli dan da bi glasali, a nisu željeli ići u nedjelju, koja je bila dan svetkovanja za veliku većinu njih. Mnoge američke države održavaju predsjedničke primarne izbore utorkom.

Crni utorak, u Sjedinjenim Državama, odnosi se na 29. oktobra 1929., početak velike panike oko berze. Ovo je bio utorak poslije Crnog četvrtka, koji je označio početak Velike depresije.

U grčkom svijetu, utorak (dan u sedmici kada je pao Konstantinopol) se smatra nesretnim danom. Isto važi i za zemlje koje govore španjolski jezik, gdje postoji poslovica En martes, ni te cases ni te embarques (Utorkom se ne ženi, ni ne počinji putovanja).

Rad utorkom, odnosno ne raditi utorkom je jedno od sujevjerja koje opstaje iako za to nema nikakvih dokaza niti naučnih niti religijskih argumenata. Međutim, ljudi vjeruju da baš taj dan nije dobro raditi, jer neke nevidljive sile utiču na to da poslovi koji se obavljaju utorkom ne budu uspješni i da naprosto nema sreće u njima - govori dr. Šiljak. Pored utorka i petkom neki ljudi odbijaju rezati kosu i nokte, raditi fizičke poslove, prati veš...

Mnogo ljudi se pita da li je pojedine poslove pokuđeno raditi u određenim danima (jer, navodno, donose nesreću). Tako npr. vrlo često možemo čuti da se srijedom, četvrtkom, petkom ili subotom ne preporučuje, odnosno da je pokuđeno krojenje, šivenje, rezanje noktiju i sl. Drugi, pak, govore o tome kako u životu nemaju sreće, kako su očajni, bez izlaza... itd.

Ljudi postavljaju i ova pitanja: ,, Ja sam nedavno čula da po islamu nije lijepo kupati se ženskim osobama utorkom, ako imaju brata. Navodno, kao može se nešto loše desiti bratu. I dal’ se petkom može prati odjeća i čistiti stan, jer sam čula da ni to nije lijepo.''

Poslanik, s.a.v.s., zabranio je gatanje, kao što to stoji u Buharijinom Sahihu od Muavije b. el-Hakema es-Selemija, da je rekao: 'Allahov Poslaniče, među nama ima onih koji odlaze vračarima.' Poslanik reče: ,Ne idite vračarima.' Rekao sam: ,Među nama ima onih koji gataju.' Poslanik tada reče: ,To je nešto što se javi u vama, pa nemojte da vas to odvrati od onoga što ste naumili.''

Pa, ako je Poslanik, s.a.v.s., zabranio čovjeku da ga gatka odvrati od onoga što je odlučio da uradi, kako je tek sa gatkama koje su u vezi s određenim danima i noćima!? Međutim, lijepo je putovati (započeti putovanje) četvrtkom, subotom i ponedjeljkom, ali nije zabranjeno putovati ostalim danima, osim petkom ako će nas zbog puta proći džuma, jer se o tom pitanju učenjaci razilaze.

Literatura: ,,Preporod.com'',Wikipedia,Praznovjerje u BiH: Zašto neki misle da se ne treba šišati utorkom, zviždati u kući.

Priredio: Nijaz Salkić

MIMBERA - MJESEC MUHARREM I DAN AŠURE

الْحَمْدُ لِلَّهِ  رَبِّ الْعَالَمِينَ،  نَسْتَعِينُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ، وَ نَسْألُهُ الكَرَامَةَ فِيماَ بَعْدَ الْمَوْتِ لَنَا وَ لِجَمِيعِ الْمُؤْمِنِينَ. وَنَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شُرُورِ أَنْفُسِنَا وَ مِنْ سَيِّئاتِ أعْمَالِنَا.  مَنْ يَهْدِهِ اللَّهُ فَلاَ مُضِلَّ لَهُ وَمَنْ يُضْلِلْ فَلاَ هَادِيَ لَهُ

وَأشْهَدُ أنْ لا إِلَهَ إِلاّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، أرْسَلَهُ بِالْحَقِّ بَشِيرًا وَنَذِيرًا وَ سِرَاجًا مُنِيرًا لِيُنْذِرَ مَنْ كَانَ حَيًّا وَ يَحِقَّ الْقَوْلُ عَلىَ الْكَافِرِينَ.

صلى الله تعالى عليه وعلى آله وأولاده وأزواجه وأصحابه وأتباعه. وخلفائه الراشدين المرشدين المهديين من بعده . ووزارئه الكاملين في عهده. خصوصا منهم على ساداتنا أبي بكر وعمر وعثمان وعلي. وعلى بقية الصحابة والقرابة والتابعين. والذين اتبعوهم بإحسان إلى يوم الدين،

رضوان الله تعالى عليهم وعلينا أجمعين. أما بعد، فيا عباتد الله، اتقوا الله وأطيعوه. إن الله مع الذين اتقوا والذين هم محسنون.

قال الله تعالى فى كتابه الكريم:

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ

قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ

إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِندَ اللَّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا فِي كِتَابِ اللَّهِ يَوْمَ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ 

صدق الله العظيم

Hvala Allahu, dž.š., donosimo salavat i selam Njegovom posljednjem poslaniku Muhamedu, a.s.

A zatim: danas je petak 02. muharrem 1442. ili 21. avgust 2020. godine. Ovo je 1. hutba u novoj godini. Prošli petak imasmo temu, ,Kako do skrušenosti', a današnja je, ,Mjesec Muharrem i Dan Ašure.'

Draga braćo i poštovane sestre!

Izgovorimo li ime Redžeb posjetiće nas na noć želja i Mi’radžsku noć. Ša’ban na Lejletul-berat. Ramazan nas podsjeća na post. Ševval i Zul Hidždže nas obraduju bajramima, a mjesec u kojem se sad nalazimo, je mjesec Muharrem, podsjetit će nas na hidžru i njene poruke.

Allahov mjesec muharrem, prvi je mjesec u hidžretskoj godini, i zadnji od tri sveta mjeseca koja dolaze zaredom: zul-ka’de, zul-hidže i muharrem, a redžeb dolazi poslije, zasebno. ,,Broj mjeseci u Allaha zaista je dvanaest, prema Allahovoj Knjizi, od dana kada je nebesa i Zemlju stvorio, a četiri su sveta...'' (Et-Tevba, 36)

Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, ovaj je mjesec nazvao Šehrullah - Allahov mjesec (Muslim), što ukazuje na njegovu vrijednost i odabranost.

Ibn Redžeb, rahimehullah, rekao je: ,,To je počast i ukazuje na vrijednost ovog mjeseca, jer se Allahu ne pripisuju osim Njegova odabrana stvorenja.

Kao što se za Muhammeda, Ibrahima, Ishaka, Jakuba i druge vjerovjesnike kaže da su Allahovi robovi, tako se kaže i da je Kaba Allahova kuća i da je deva (spomenuta u Kur’anu) Allahova.” (Letaiful-mearif)

Ibn Abbas, radijallahu anhu, smatra da je Allah, dželle še'nuhu, dao za ova četiri mjeseca posebno mjesto, time što se u njima grijesi uvećavaju, ali i dobra djela. Zbog toga u tim mjesecima treba paziti na svoja djela.

Postavimo sebi pitanja: Da li se naše ponašanje i život u ovim mjesecima razlikuju od ostalih mjeseci i jesmo li uopće svjesni šta znači hurmet (svetost) Ešhuri huruma?

Da li u njima imamo pojačan ibadet ili uobičajeno griješimo, zaboravivši gdje smo i kuda idemo? Da neki od nas nismo zaboravili da smo obični smrtnici, koji će samo za koji sat, dan ili godinu morati ostaviti dunjaluk i njegove varljive ukrase, onda kada Azrail, Melek smrti po naredbi Stvoritelja dođe da nam u davno propisanom trenutku iščupa dušu?

U ova četiri Sveta mjeseca ubraja se i mjesec muharrem, čiji je deseti dan ,,Jevmu-Ašura".
O vrijednosti posta mjeseca muharrema i obavljanja noćnog namaza, govori hadis, koji bilježi imam Muslim: Prenosi Ebu Hurejre, radijallahu anhu, da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: ,,Najbolji post poslije ramazana je post mjeseca muharrema, a najbolji namaz poslije fard namaza je noćni namaz!" (Muslim)

U imam Ahmedovoj zbirci se nalazi  predaja: ,,..To je dan u kojem se zaustavila lađa na brdu Džudijj, pa ga je Nuh postio..." (Ahmed)

U imam Ahmedovoj zbirci se nalazi hadis, koji govori o tome da je post Ašure uzrok praštanja grijeha učinjenih u protekloj godini: ,,Post Ašure je uzrokom praštanja grijeha koji su učinjeni protekle godine!" (Muslim)

Preporuka je Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da se pored desetog dana muharrema posti dan prije i dan poslije, kao što stoji u predaji koju bilježi imam Muslim.  
Dan Ašure,  inšaAllah pada u subotu, 29. avgusta 2020. Posteći Ašuru i dan prije ili dan poslije mi slijedimo sunnet Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, pa zato braćo i sestre, postimo petak i subotu ili subotu i nedjelju!

Post dana Ašure briše male grijeha, ali ne i velike. Ako čovjek bude imao malih grijeha, bit će mu oprošteni, a ako ne bude imao ni velikih ni malih grijeha, tada će mu se upisati dobro djelo i podignut mu se deredže – stepeni u Džennetu, a ako bude imao velikih grijeha, nadati se da će mu biti umanjeni. (Šerhun-Nevevi ala Muslim i El-Medžmu)

Dova                               

Gospodaru naš, ne opterećuj nas onim što nemamo snage da podnesemo! Oprosti nam grijehe, smiluj nam se. Uzvišeni Allahu podari nam u danima jevmu ašure zdravlje i volju za postom, spasi nas od zla i uvećaj nam dobra djela.

Milostivi Allahu, podari nam poštovanje prema našim džamijama i onima koji nas vode na pravi put. Učini da volimo džamiju pa da se radujemo petku i džumi namazu u njemu. Ne daj nam da zaboravljamo svoju islamsku zajednicu.

 

ألا إن أحسن الكلام و أبلغ النظام. كلام الله الملك العزيز العلام. كما قال الله تبارك و تعالي في نظم الكلام: و إذا قريئ القرآن فاستمعوا و أنصتوا لعلكم ترحمون.

أعوذ بالله من الشيطان الرجيم. بسم الله الرحمن الرحيم: إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللَّهِ الْإِسْلَامُ.

[جلوس]

بارك الله لنا و لكم و لسائر المؤمنين و المؤمنات و المسلمين و المسلمات الاحياء منهم و الاموات يرحمتك يا أرحم الرحمين

الخطبة الثانية

الحمد لله حمد الكاملين. و الصلاة و السلام علي رسولنا محمد و آله و صحبه أجمعين. تعظيما لنبيه و تكريما لفخامة شأن شرف صفيه. فقال عز و جل من قائل مخبرا و آمرا: إن الله و ملائكته يصلون علي النبي, يا أيها الذين آمنوا صلوا عليه و سلموا تسليما.

اللهم صلي علي محمد و علي آل محمد, كما صليت علي ابراهيم و علي آل ابراهيم, إنك حميد مجيد.

اللهم بارك علي محمد و علي آل محمد, كما باركت علي ابراهيم و علي آل ابراهيم, إنك حميد مجيد.

اللهم أصلح أحوالنا, و أحسن أعمالنا, و بلّغْنا مما يرضيك آمالنا, و ولِّ اُمورنا خيارنا, و لا تولَّ اُمورنا شرارنا, و لا تؤاخذنا بما فعل السفهاء منّا, و كن لنا و لا تكن علينا. اللهم اجعل هذا البلدآمنا, مؤمنا, مطمئنّا و سائر البلاد المسلمين برحمتك يا أرحم الرحمين.

ان الله يأمر بالعدل و الإحسان ، و ايتاء ذي القربي و ينهي عن الفحشاء و المنكر و البغي يعظكم لعلكم تذكرون.

صدق الله العظيم

Literatura: Tefsir ibni Kesir, Sahihul Buhari.

Nijaz Salkić

ŠTA JE ŠTA U BOŠNJAKA - NOVČANIK

Novčanik ili šalajbok je nosač papirnog i metalnog novca, ponekog dokumenta i onoga što u buđelar može stati. Novčanik se može saviti, imati jednu ili dvije pregrade, može se preklopiti, dugmetom zatvoriti, moderno slijepiti ili magnetom spojiti.

U svim slučajevima novčanik je takve veličine da se može u prednjem džepu košulje ili u zadnjem džepu hlača ili unutrašnjem džepu sakoa nositi. Obično je od kože, a može i od plastike, metala ili tkanine napravljen biti.

Novčanik u Bošnjaka je ušao u bosansku pripovjedačku antologiju. Bošnjaci su šalajbok nosili u džepu od kaputa, nekada su kesu s novcem za pojasom šalvara držali. Danas se novčanik nastanio u zadnjem džepu pantolona, te u torbicama Bošnjaka i Bošnjakinja.

Bošnjani od autoriteta novčanik su držali na rafi, u fijoci ili na čiviluku. Za šalajbok su svi ukućani znali gdje se nalazi. Iz šalajboka je žena uzimala određeni iznos novca po dogovoru sa starješinom.

Mi djeca veselili smo se Bajramu. Čekajući kad će babo zamoliti majku da donese onaj veliki novčanik, pomno smo zavirivali u dubine novčanika, čekajući bajramluk. Bile su to najslađe pare kojima smo se veselili i istovremeno strahovali, da neko od braće i sestara ne dobije više.

Bošnjakinje su novac držale u kesama. Kesa se vezala kožnom uzicom, stavljala oko vrata i bila na sigurnom u njedrima. Nane su obveseljavale unuke žutim bankama i ponekom papirnom novčanicom.

Iščekivanje na otvaranje novčanika je teklo po protokolu. Nene su novac i kocke šećera čuvale u platnenim mahramicama i rupcima u njedrima. Neke su opet šalajboke vadile iz sehara i sanduka od ruha. Nagrađivale su unuke za poslušnost, odanost i marljivost.

Novčanik je bio poštovana i draga kesa s novcem. Oni koji su bolje zarađivali, lakše su i otvarali i pokazivali svoj novčanik. Najmanje su to činili zemljoradnici i nezaposleni.

U rijetkim prilikama dok bi otvarali svoje šalajboke, ruke su im drhtale, dok su vadili, dijelili, brojali i ostatak novca u šalajbok vraćali.

Upamet!